Ελευσίνα

Δυτική Αττική Το αεροδρόμιο στην Πάχη Μεγάρων
Φωτό:

Έδρα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Δυτικής Αττικής, η πόλη της Ελευσίνας απλώνεται στην περιοχή που είναι γνωστή από την αρχαιότητα ως Θριάσιο Πεδίο. Διαθέτει εμπορικό λιμάνι και στρατιωτικό αεροδρόμιο. Η γενέτειρα του μεγάλου τραγικού ποιητή Αισχύλου (525-456 π.Χ.) υπήρξε σημαντική πόλη της αρχαίας Αττικής, στην οποία τελούνταν τα περίφημα Eλευσίνια Mυστήρια, θρησκευτικές τελετές προς τιμήv της Δήμητρας, της Κόρης και του Διονύσου. Ιδρύθηκε γύρω στο 2000 π.Χ. στις πλαγιές του λόφου της ακρόπολης και αναπτύχθηκε στη Μυκηναϊκή Εποχή σε ισχυρά οχυρωμένη πόλη. Από την ίδια εποχή μαρτυρείται η λατρεία της Δήμητρας, ως θεάς της φύσης και της βλάστησης των σιτηρών, η οποία συνεχίστηκε αδιάκοπα ώς τους Ρωμαϊκούς Χρόνους. Στον 8ο αι. π.Χ. το ιερό της πόλης απέκτησε πανελλήνιο χαρακτήρα, ενώ την εποχή του Πεισίστρατου πόλη και ιερό περιβάλλονταν από ισχυρό τείχος με πύργους. Στην Κλασική και τη Ρωμαϊκή Εποχή ιδρύθηκαν λαμπρά οικοδομήματα. Το ιερό εγκαταλείφθηκε με την επιβολή του χριστιανισμού και την επιδρομή των Οστρογότθων. Ύστερα από μακρά περίοδο αφάνειας η Ελευσίνα εμφανίστηκε και πάλι στο ιστορικό προσκήνιο κατά τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αι. Η εγκατάσταση πολλών μεγάλων και μικρών βιομηχανικών και βιοτεχνικών μονάδων και η ραγδαία αύξηση του πληθυσμού κατά τον 20ό αι. άλλαξαν εντελώς την εικόνα της πόλης, που δυστυχώς αντιμετώπισε σοβαρά περιβαλλοντικά προβλήματα.

Ο Αρχαιολογικός Χώρος

Ο ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΩΡΟΣ. Τα σημαντικότερα μνημεία είναι η Ιερά Αυλή, χώρος συγκέντρωσης των πιστών και κατάληξη της Ιεράς οδού, όπου υπήρχαν εσχάρα με βωμούς για θυσίες στις θεές (8ος αι. π.Χ.-2ος αι. μ.Χ.) και ναός της Προπυλαίας Αρτέμιδος (2ος αι. μ.Χ.), τα Μεγάλα Προπύλαια, δωρικό πρόπυλο, αντίγραφο των μνησικλείων Προπυλαίων της Ακρόπολης (β' μισό 2ου αι. μ.Χ.), τα Μικρά Προπύλαια, ιωνικό πρόπυλο (54 π.Χ.), το Τελεστήριο, στο κέντρο του οποίου υπήρχε το ανάκτορο-άδυτο της ελευσινιακής λατρείας (5ος αι. π.Χ.-2ος αι. μ.Χ.), οι Θριαμβικές Αψίδες, ρωμαϊκά αντίγραφα της αψίδας του Αδριανού στην Αθήνα, το Καλλίχορον Φρέαρ (α' μισό 5ου αι. π.Χ.), το Πλουτώνειο, ιερός περίβολος με σπηλιά (β' μισό 6ου αι. π.Χ.-4ος αι. π.Χ.), το Μυκηναϊκό Μέγαρο.

Οι εκκλησίες του Αγίου Ζαχαρία

ΟΙ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΖΑΧΑΡΙΑ, στην πλατεία Ηρώων, και ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΤΣΑΣ, στον αρχαιολογικό χώρο.

Αρχαιολογικό

(τηλ. 5546019). Το ανακαινισμένο κεραμοσκεπές κτίριο, που οικοδομήθηκε κατά τα έτη 1889 και 1890 σε σχέδια του αρχιτέκτονα Ιωάννη Μούσση, βρίσκεται μέσα στον αρχαιολογικό χώρο. Περιλαμβάνει ευρήματα που προέρχονται κυρίως από τις ανασκαφές της Αρχαιολογικής Εταιρείας στο Ιερό της Δήμητρας και στην περιοχή του "Δυτικού Νεκροταφείου" της αρχαίας πόλης. Τα σημαντικότερα εκθέματα είναι οι γραπτοί αμφορείς από τα νεκροταφεία των Πρώιμων Ιστορικών Χρόνων (9ος-7ος αι. π.Χ.), ο πρωτοαττικός αμφορέας με παράσταση της τύφλωσης του Κύκλωπα Πολύφημου στο λαιμό του και του μύθου του Περσέα και της Μέδουσας στο σώμα του (670-660 π.Χ.), το τεμάχιο λινού υφάσματος που προέρχεται από τάφο του "Δυτικού Νεκροταφείου" (5ος αι. π.Χ.), η "Φεύγουσα Κόρη", γλυπτό της λεγόμενης περιόδου του Αυστηρού Ρυθμού (490-480 π.Χ.), η επιγραφή της γεφυρώσεως των Ρειτών, που επιστέφεται από επίτιτλο ανάγλυφο (422/421 π.Χ.), το ακέφαλο άγαλμα της Δήμητρας από το εργαστήριο του πάριου γλύπτη Αγοράκριτου (λεγόμενη περίοδος του Πλούσιου Ρυθμού, τέλη 5ου αι. π.Χ.), η ενεπίγραφη στήλη που αναφέρεται στις τεχνικές προδιαγραφές για την κατασκευή των ορειχάλκινων συνδέσμων των κιόνων της Φιλώνειας Στοάς (4ος αι. π.Χ.), το ακέφαλο άγαλμα του Ασκληπιού (τέλη 4ου αι. π.Χ.), η υπερφυσικού μεγέθους μαρμάρινη Καρυάτιδα που στήριζε τη στέγη των Μικρών Προπυλαίων (1ος αι. π.Χ.), ο ανδριάντας που εικονίζει τον Αντίνοο, ευνοούμενο του αυτοκράτορα Αδριανού (2ος αι. μ.Χ.), η μαρμάρινη ρωμαϊκή σαρκοφάγος με ανάγλυφη παράσταση της θήρας του Καλυδωνίου κάπρου στην κύρια όψη της (τέλη 2ου/αρχές 3ου αι. μ.Χ.).

ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ

*ΤΟΠΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ-ΠΑΝΗΓΥΡΙΑ: Τα "Aισχύλεια", πολιτιστικές εκδηλώσεις - θεατρικές, μουσικές και χορευτικές παραστάσεις, εκθέσεις εικαστικών τεχνών κ.ά.

Tο πανηγύρι του πολιούχου, Aγίου Γεωργίου, στις 23 Aπριλίου.

*ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ: Θριάσιο Νοσοκομείο, τηλ. 5534200, Kέντρο Yγείας, τηλ. 5560835.

*ΧΡΗΣΙΜΑ ΤΗΛΕΦΩΝΑ: Aστυνομία 5546285, Λιμεναρχείο 5542454, ΟΤΕ 5542399, EΛTA 5546564. Ραδιοταξί 5546993.