• Η Άμφισσα (Σάλωνα) είναι διοικητικό και οικονομικό κέντρο της Φωκίδας, με ιστορία αιώνων. Aπό εδώ ξεκίνησε η εξέγερση της Pούμελης, με πρωταγωνιστές τον επίσκοπο Σαλώνων, Hσαΐα, τον μεγάλο Aθανάσιο Διάκο, τον Δυοβουνιώτη και τον Πανουργιά. Το Κάστρο της Άμφισσας και ο μυκηναϊκός λαξευτός τάφος της Λυκότρυπας είναι μνημεία που ξεχωρίζουν στην πόλη. Περάστε από το Αρχαιολογικό Μουσείο Άμφισσας (τηλ. 22650-23344) για να δείτε την έκθεση με τα αγαλματίδια, τους μελανόμορφους αμφορείς και τα ψηφιδωτά. Ο αιωνόβιος Ελαιώνας της Άμφισσας, παρότι υπέστη καταστροφές λόγω πυρκαγιάς, αποτελεί κομμάτι του δελφικού τοπίου.
• Η Πολύδροσος (Σουβάλα) είναι ένα κεφαλοχώρι στους πρόποδες του Παρνασσού, χτισμένο σε υπέροχο φυσικό τοπίο. Η εγγύτητά της τόσο με το Χιονοδρομικό Κέντρο Παρνασσού όσο και με κάποια από τα πιο τουριστικάχωριά της περιοχής, την έχουν καταστήσει χειμερινό προορισμό αξιώσεων, με πολλούς ξενώνες που μπορούν να εξυπηρετήσουν τους επισκέπτες.
• Η Eπτάλοφος (Άνω Αγόριανη) είναι ένας οικισμός χτισμένος σε υψόμετρο 830 μ. στις βορειοανατολικές πλαγιές του Παρνασσού, μέσα σε υπέροχο ελατοδάσος. Ανερχόμενη δύναμη του χειμερινού τουρισμού, έχει καταφέρει να κερδίσει ένα κομμάτι της τουριστικής πίτας, προσελκύοντας επισκέπτες που αναζητούν προορισμούς με περισσότερη ησυχία απ’ ό,τι επικρατεί στην Αράχωβα. Υπέροχη η κεντρική πλατεία, με φόντο τους κατάφυτους λόφους.
• Το Λιδωρίκι είναι ένα κεφαλοχώρι χτισμένο στους πρόποδες της Γκιώνας, σε υψόμετρο 560 μ., στις ανατολικές όχθες της τεχνητής λίμνης του Μόρνου. Υπήρξε σημαντικός οικισμός κατά τη διάρκεια της προεπαναστατικής περιόδου. Η ελληνική Επαναστατική Σημαία υψώθηκε εδώ στις 28 Μαρτίου του 1821. Μάλιστα, στο Λιδωρίκι ζυμώθηκε η αντίσταση και κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής.
• Η Γραβιά είναι οικισμός της Φωκίδας χτισμένη σε υψόμετρο 400 μ. Ο τόπος είναι διάσημος από το Χάνι της Γραβιάς, όπου στις 8 Μαΐου του 1821 ο Οδυσσέας Ανδρούτσος και οι σύντροφοί του ανέκοψαν την προέλαση του Ομέρ Βρυώνη προς τα Σάλωνα και την Πελοπόννησο.
• Στις δυτικές ακτές του κόλπου της Ιτέας, το παραθαλάσσιο Γαλαξίδι είναι ένας γραφικός τόπος με φανατικούς επισκέπτες. Άκμασε στα μετεπαναστατικά χρόνια μέχρι και τη δεύτερη δεκαετία του 20ού αιώνα, λόγω της μεγάλης ναυτικής δύναμής του. Σήμερα είναι μια ήρεμη πόλη της Στερεάς Ελλάδας, γνωστή για τα αποκριάτικα έθιμά της, κυρίως αυτό του αλευρομουτζουρώματος την Καθαρά Δευτέρα, με τους κατοίκους να επιδίδονται σε αλευροπόλεμο που κρατάει ώρες.
• Η Δεσφίνα είναι ορεινή κωμόπολη χτισμένη αμφιθεατρικά στους πρόποδες του όρους Κίρφη, σε υψόμετρο 680 μ. Έχει κλασικό ρουμελιώτικο χρώμα και όμορφα έθιμα.
• Οι Πενταγιοί είναι ένας ορεινός οικισμός σε υψόμετρο 930 μ., που περιβάλλεται από πλούσια βλάστηση. Από εδώ κατάγεται η περίφημη Ελληνίδα καλλονή Μαρία Πενταγιώτισσα (παρωνύμια της Μαρίας Δασκαλοπούλου, 1821-1885), πρωταγωνίστρια ερωτικών σκανδάλων κατά την περίοδο της βασιλείας του Όθωνα.
• Η Αρτοτίνα είναι γραφικό, ορεινό χωριό της Φωκίδας, χτισμένη σε υψόμετρο 1.180 μ., σε ράχη των Βαρδουσίων. Ήταν η πατρίδα μεγάλων οπλαρχηγών της Ρούμελης, όπως και του λαογράφου Δημήτρη Λουκόπουλο. Το όμορφο αρχοντικό Σαφάκα στέγαζε παλιότερα το Ιστορικό-Λαογραφικό Μουσείο, με τεκμήρια από την περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης
• Ο Αθανάσιος Διάκος (παλιά Μουσουνίτσα) είναι χτισμένος σε κατάφυτη πλαγιά των Βαρδουσίων, σε υψόμετρο 960 μ. Σύμφωνα με μια εκδοχή, το χωριό ήταν η γενέτειρα του Αθανασίου Διάκου, και μετονομάστηκε για να τιμήσει τον ήρωα της Επανάστασης. Τα τελευταία χρόνια ο τόπος έχει αποκτήσει τουριστικό χρώμα, με τη λειτουργία καταλυμάτων και εστιατορίων.
Μη χάσετε
• Η Φωκίδα έχει παγκόσμια ακτινοβολία λόγω του αρχαιολογικού χώρου των Δελφών (τηλ. 22650-41558), όπου λειτουργούσε το σημαντικότερο μαντείο του αρχαιοελληνικού κόσμου. Μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς της UNESCO, οι Δελφοί περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τον ναό του Απόλλωνα, το εκπληκτικό αρχαίο θέατρο, όπως και το υπέροχο Στάδιο. Από τα ομορφότερα μνημεία των Δελφών είναι ο ναός της Αθηνάς Προναίας. Σε κοντινή απόσταση από τον αρχαιολογικό χώρο βρίσκεται το Αρχαιολογικό Μουσείο (τηλ. 22650-82312), με εκθέματα, όπως το διάσημο χάλκινο άγαλμα του Ηνίοχου.
• Από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της Φωκίδας είναι το Vagonetto-Μεταλλευτικό Πάρκο Φωκίδας (vagonetto.gr), που ξεναγεί τους επισκέπτες σε ένα πραγματικό μεταλλείο βωξίτη. Το τρενάκι που χρησιμοποιούνταν κάπο-τε για τη μεταφορά του βωξίτη γίνεται το μεταφορικό μέσο των επισκεπτών στην ιστορία του βωξίτη. Η ξενάγηση στην παλιά στοά συμπληρώνεται από μια επίσκεψη στον Εκθεσιακό Χώρο Μεταλλευτικής Ιστορίας και ολοκληρώνεται με τη διαδραστική εμπειρία της Πτέρυγας Ψηφιακής Τεχνολογίας.
